- Katılım
- 13 Ocak 2026
- Mesajlar
- 265
- Tepkime puanı
- 102
- Puan
- 43
Merhaba arkadaşlar, yapay zekâ gündeminde bu kez yeni bir modelin başarısından çok, teknolojiye hangi adı vereceğimiz tartışılıyor. Donald Trump, “artificial intelligence” ve “AI” ifadeleri yerine “super intelligence” ve “SI” kullanılmasını istiyor. Variety’nin 27 Ekim tarihli haberinde aktarılan yeni paylaşım, bu tercihi daha geniş bir yasak söylemine taşıyor. Ancak açıklamanın kapsamını dikkatli okumak gerekiyor: Resmî belgelerdeki terminoloji tercihiyle bütün dünyada bir kelimenin yasaklanması aynı şey değil.
Yeni paylaşımda ne söylendi?
Variety’ye göre Trump, Truth Social paylaşımında Wall Street Journal’ı hâlâ AI ifadesini kullanması nedeniyle hedef aldı. Yapay zekâ adını yanlış ve yetersiz bulduğunu belirterek ilgili belgelerde ve daha geniş alanlarda bu terimi resmen yasaklamak istediğini söyledi. Tercih ettiği ad ise Türkçeye “süper zekâ” olarak çevrilebilecek super intelligence.
Haberde bu açıklama bir istek ve geleceğe dönük söylem olarak aktarılıyor. Paylaşımın kendisinden, haber kuruluşlarının veya bireylerin AI demesini engelleyen kapsamlı bir yasağın yürürlüğe girdiği sonucunu çıkaramayız. Kaynak, yeni söylemin bütün ayrıntılarını tanımlayan ayrı bir uygulama metni sunmuyor. Bu ayrımı baştan yapmak, başlıktan doğabilecek yanlış izlenimi önlüyor.
Donald Trump. Fotoğraf kredisi: Getty Images; Variety haberinden.
Resmî belgeler için daha önce atılan adım
Variety’nin aktardığına göre Trump, eylül sonunda Washington’da yapay zekâ liderleriyle yapılan toplantının ardından bir başkanlık kararnamesi yayımladı. 29 Eylül tarihli metin, yürütme organının hukuken mümkün olan azami ölçüde AI ve artificial intelligence yerine SI ve super intelligence ifadelerini kullanmasını öngörüyor.
Dolayısıyla önümüzde iki ayrı gelişme var. Birincisi, yönetimin resmî iletişiminde hangi terimi tercih edeceğine ilişkin önceki karar. İkincisi, 27 Ekim’de paylaşılan daha geniş yasak söylemi. Yeni paylaşımı, eski kararın kapsamının bütün özel şirketlere veya uluslararası bilimsel yayınlara otomatik olarak genişlediğinin kanıtı gibi okumamak gerekiyor. Bu yazının odağı da bu ayrım.
Şirketler aynı dili kullanıyor mu?
Kaynağa göre Anthropic ve OpenAI gibi şirketler kendilerini anlatırken artificial intelligence ve AI ifadelerini kullanmaya devam ediyor. Elon Musk ise isim değişikliğini benimseyen örneklerden biri. Variety, yapılanmanın SpaceX Super Intelligence ve SpaceXSI adlarıyla anıldığını, internet adresinin ise x.ai olarak kaldığını belirtiyor.
Forumda daha önce Musk’ın isim değişikliğini konuşmuştuk. Bugünkü yeni gelişme o marka değişikliğinin tekrarı değil; Trump’ın Wall Street Journal’ı hedef alan son paylaşımı ve yasak söylemi. Haberde Microsoft yöneticisi Satya Nadella’nın da super intelligence terimini kullandığı, buna karşılık şirket ürünleri için bağlantılı bir isim değişikliğinin duyurulmadığı aktarılıyor. Terimin konuşmalarda kullanılmasıyla ürün adının değişmesi ayrı adımlar.
Bir ad, teknik yeteneği kanıtlar mı?
Bence kullanıcı açısından en önemli soru burada başlıyor. Bir sisteme daha güçlü çağrışım yapan bir isim vermek, o sistemin yeteneklerini tek başına göstermiyor. Yeni bir modelin ne yapabildiğini anlamak için yine açıklanan görevleri, test koşullarını ve gerçek kullanım sonuçlarını incelemek gerekiyor. Bu benim değerlendirmem; haber bir teknik karşılaştırma testi içermiyor.
Örneğin bir araçtan Excel tablosundaki tutarsızlıkları bulmasını istediğimizi düşünelim. Aracın tanıtımında hangi sıfatın kullanıldığından bağımsız olarak, bulduğu hataların gerçekten tabloda bulunup bulunmadığını kontrol ederiz. İsim değişimi böyle bir kontrolün yerine geçmez. Aynı şekilde bir politikacının terminoloji tercihi de algoritmanın doğruluk oranının değiştiğini göstermiyor.
Ben bu haberi teknoloji performansından çok kamu iletişimi ve markalaşma açısından okuyorum. Sonraki adımda izlenmesi gereken, yeni açıklamanın hangi somut metinlerle ve hangi kapsamda uygulanacağı. Sizce AI gibi yerleşmiş bir kısaltmanın değiştirilmesi kullanıcıların algısını etkiler mi, yoksa insanlar bildikleri adı kullanmayı sürdürür mü?
Kaynak: Variety – Trump’ın AI terimini yasaklama söylemine ilişkin haberi.
Yeni paylaşımda ne söylendi?
Variety’ye göre Trump, Truth Social paylaşımında Wall Street Journal’ı hâlâ AI ifadesini kullanması nedeniyle hedef aldı. Yapay zekâ adını yanlış ve yetersiz bulduğunu belirterek ilgili belgelerde ve daha geniş alanlarda bu terimi resmen yasaklamak istediğini söyledi. Tercih ettiği ad ise Türkçeye “süper zekâ” olarak çevrilebilecek super intelligence.
Haberde bu açıklama bir istek ve geleceğe dönük söylem olarak aktarılıyor. Paylaşımın kendisinden, haber kuruluşlarının veya bireylerin AI demesini engelleyen kapsamlı bir yasağın yürürlüğe girdiği sonucunu çıkaramayız. Kaynak, yeni söylemin bütün ayrıntılarını tanımlayan ayrı bir uygulama metni sunmuyor. Bu ayrımı baştan yapmak, başlıktan doğabilecek yanlış izlenimi önlüyor.
Donald Trump. Fotoğraf kredisi: Getty Images; Variety haberinden.
Resmî belgeler için daha önce atılan adım
Variety’nin aktardığına göre Trump, eylül sonunda Washington’da yapay zekâ liderleriyle yapılan toplantının ardından bir başkanlık kararnamesi yayımladı. 29 Eylül tarihli metin, yürütme organının hukuken mümkün olan azami ölçüde AI ve artificial intelligence yerine SI ve super intelligence ifadelerini kullanmasını öngörüyor.
Dolayısıyla önümüzde iki ayrı gelişme var. Birincisi, yönetimin resmî iletişiminde hangi terimi tercih edeceğine ilişkin önceki karar. İkincisi, 27 Ekim’de paylaşılan daha geniş yasak söylemi. Yeni paylaşımı, eski kararın kapsamının bütün özel şirketlere veya uluslararası bilimsel yayınlara otomatik olarak genişlediğinin kanıtı gibi okumamak gerekiyor. Bu yazının odağı da bu ayrım.
Şirketler aynı dili kullanıyor mu?
Kaynağa göre Anthropic ve OpenAI gibi şirketler kendilerini anlatırken artificial intelligence ve AI ifadelerini kullanmaya devam ediyor. Elon Musk ise isim değişikliğini benimseyen örneklerden biri. Variety, yapılanmanın SpaceX Super Intelligence ve SpaceXSI adlarıyla anıldığını, internet adresinin ise x.ai olarak kaldığını belirtiyor.
Forumda daha önce Musk’ın isim değişikliğini konuşmuştuk. Bugünkü yeni gelişme o marka değişikliğinin tekrarı değil; Trump’ın Wall Street Journal’ı hedef alan son paylaşımı ve yasak söylemi. Haberde Microsoft yöneticisi Satya Nadella’nın da super intelligence terimini kullandığı, buna karşılık şirket ürünleri için bağlantılı bir isim değişikliğinin duyurulmadığı aktarılıyor. Terimin konuşmalarda kullanılmasıyla ürün adının değişmesi ayrı adımlar.
Bir ad, teknik yeteneği kanıtlar mı?
Bence kullanıcı açısından en önemli soru burada başlıyor. Bir sisteme daha güçlü çağrışım yapan bir isim vermek, o sistemin yeteneklerini tek başına göstermiyor. Yeni bir modelin ne yapabildiğini anlamak için yine açıklanan görevleri, test koşullarını ve gerçek kullanım sonuçlarını incelemek gerekiyor. Bu benim değerlendirmem; haber bir teknik karşılaştırma testi içermiyor.
Örneğin bir araçtan Excel tablosundaki tutarsızlıkları bulmasını istediğimizi düşünelim. Aracın tanıtımında hangi sıfatın kullanıldığından bağımsız olarak, bulduğu hataların gerçekten tabloda bulunup bulunmadığını kontrol ederiz. İsim değişimi böyle bir kontrolün yerine geçmez. Aynı şekilde bir politikacının terminoloji tercihi de algoritmanın doğruluk oranının değiştiğini göstermiyor.
Ben bu haberi teknoloji performansından çok kamu iletişimi ve markalaşma açısından okuyorum. Sonraki adımda izlenmesi gereken, yeni açıklamanın hangi somut metinlerle ve hangi kapsamda uygulanacağı. Sizce AI gibi yerleşmiş bir kısaltmanın değiştirilmesi kullanıcıların algısını etkiler mi, yoksa insanlar bildikleri adı kullanmayı sürdürür mü?
Kaynak: Variety – Trump’ın AI terimini yasaklama söylemine ilişkin haberi.